Exodus neemt deel aan Utrechts gemengd-wonenproject
Acht Exodusdeelnemers wonen sinds eind februari 2026 in De Hovenier, een gemengd-wonenproject met 52 nieuwe appartementen in Utrecht. Het project is een samenwerking tussen woningcoöperatie Woonin, stichting De Tussen-voorziening en Exodus. We spraken met de initiatiefnemers en betrokkenen over ‘het waarom’ van deze bijzondere woonvorm. “Boven alles ben je hier mens én buur.”
© Roy van Leeuwen
“Hier draag je zorg voor elkaar, kijk je naar elkaar om”
In gesprek met Tine
zorgcoördinator bij Exodus
projectcoördinator De Hovenier
“Gezien het woningtekort in ons land is dit een prachtig initiatief waarbij maar liefst acht Exodusdeelnemers snel kunnen uitstromen. Zij krijgen twee jaar lang een wonen met-zorgcontract. Dat betekent dat ze via ons ambulante begeleiding krijgen terwijl ze in De Hovenier mogen wonen. Gaat alles goed, dan zetten we hun tijdelijke huurcontract om naar een vast contract.
Dorp
De wereld wordt steeds anoniemer en in een gemengd-wonenproject ben je met je eigen appartement tóch zichtbaar voor elkaar. De Hovenier lijkt een beetje op een dorp. Je groet elkaar en als je ’s avonds ineens een schepje suiker nodig hebt, dan klop je even bij je buurman aan. Als je ziek bent is het fijn als er iemand naar je omkijkt. Het kan echt gaan om kleine, simpele dingetjes waarmee je elkaar helpt en steunt. Hier draag je zorg voor elkaar, kijk je naar elkaar om. Dat voorkomt volgens mij een hoop eenzaamheid en ellende. We zijn tenslotte sociale wezens, we hebben elkaar nodig. Voor onze deelnemers begint de veilige terugkeer in de samenleving met het gevoel dat ze ergens bij horen én met zelf een goede buur zijn.”
---
© Eelco Ijtsma
“In deze setting kunnen mensen hun eigen grenzen verleggen”
In gesprek met Sandra Manintveld
procesbegeleider bij De Tussenvoorziening
“De basis van community living is de aandacht voor goed buurschap, oog hebben voor het mens mogen zijn. Dat kan heel klein beginnen door de ander bijvoorbeeld gedag te zeggen of de deur voor iemand open te houden. Het gaat om gezellig wonen in een georganiseerde vorm, maar met eigen regie. We gaan uit van de vraag wat mensen zélf belangrijk vinden.
Gordijnen
Mensen wonen nooit alleen in hun eigen woning: het is ook belangrijk dat ze zich thuis voelen in het appartementsgebouw én de wijk. Niet iedereen heeft een groot netwerk en met deze woonvorm halen we mogelijkerwijs een stukje anonimiteit en eenzaamheid weg. Ik zie vriendschappen ontstaan; bewoners letten een beetje op elkaar, zonder dat het echt bemoeizucht wordt. Als je bijvoorbeeld ziet dat de gordijnen van je buurvrouw al drie weken dicht zijn, dan klop je aan. Niet uit nieuwsgierigheid, maar omdat je je zorgen maakt om de ander.
Oefenveld
De gemeenschap kan voor iemand een ‘stap naar activering’ zijn; de community is een oefenveld. Sommige bewoners vinden een best spannend om in een grote groep te bewegen of om aan te geven als het niet zo goed met ze gaat. Je bent als bewoner ook niet verplicht om iets over je verleden te vertellen: bij goed buurschap hoort immers geen naamplaatje of zorgstempel! In deze setting kunnen mensen hun eigen grenzen verleggen; vaardigheden opdoen die ze in hun verdere leven kunnen meenemen. Uiteindelijk wil je dat iedereen zich hier welkom voelt.
‘Bij goed buurschap hoort geen naamplaatje of zorgstempel’
Ontbijten
Niet voor niets heeft De Hovenier een gemeenschappelijke woonkamer waarin je ’s ochtends al vanaf 7.00 uur samen kunt ontbijten of ’s avonds samen televisie kunt kijken. We hebben een gedeelde binnentuin met een pingpongtafel en een barbecue. Ik ben slechts de aanjager van de community. Ik bepaal niet wat er gaat gebeuren; dat doen de bewoners juist zélf. Zeven bewoners vormen een voorlopig bestuur, maar alle bewoners zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor het reilen en zeilen van De Hovenier.
Weggeefkast
Juist daarom hebben we gemeenschappelijke commissies voor feesten en activiteiten, communicatie, sport, de (kruiden)tuin en de inrichting van de woonkamer. Door met elkaar van gedachten te wisselen en samen ideeën vorm te geven, ontstaat de community. Denk daarbij aan samen voetbal kijken, samen skaten, een weggeefkast, een minibibliotheek, een fietsclubje, het organiseren van een tafeltennistoernooi.
Recidive
De twee zorgpartijen, Exodus en De Tussenvoorziening, zijn het eerste half jaar wekelijks een dagdeel in De Hovenier aanwezig voor bewonersvragen. Ik zorg vooral voor de verbinding tussen de zorgprofessionals en de bewoners. Ook koppel ik bijvoorbeeld onbegrepen gedrag terug aan deze zorgpartijen. Het is mooi dat we elkaar weten te vinden en gebruik kunnen maken van elkaars expertise. Sterker nog: misschien kunnen met De Hovenier zelfs eventuele ‘terugval’ of recidive voorkomen.”
---
“Met de dag krijg ik meer vertrouwen in mijn toekomst”
Exodusdeelnemer Ali (24)
“Voor mij is een eigen huis echt een nieuw avontuur. Eerst zien, dan geloven, dacht ik een paar maanden geleden. En nu zit ik hier echt! Mijn fornuis en de oven komen nog, maar de vader van een vriend heeft me vorige week geholpen met behangen. Ik ben pas net gearriveerd, dus ik moet natuurlijk nog een beetje wennen, maar het voelt wel heel goed. Het is rustig, niemand zorgt voor overlast. Zodra je ons gebouw binnenkomt, groeten de andere bewoners je. Ook kun je anderen gemakkelijk om hulp vragen of iemand anders helpen. Ik had laatst laminaat besteld en bij de buren kon ik een steekwagentje lenen. Er is een groepsapp en we hebben plannen om samen te sporten, te feesten en te barbecueën. Ik heb al aardige bewoners ontmoet en ik denk we elkaar kunnen steunen. Met de dag krijg ik meer vertrouwen in mijn toekomst.”
© Eelco Ijtsma
“Bij ons worden ze mensen die zichzelf durven te zijn”
In gesprek met Annemoon van Dijk
manager wonen Woonin
“Werken aan woongemeenschappen is een van de kerndoelen van onze woningcorporatie. We zien dat de sociale cohesie en gemeenschapszin sterk onder druk komen te staan in deze geïndividualiseerde samenleving. Wanneer je goed buurschap met elkaar weet te realiseren, ontstaat er vertrouwen en kom je nader tot elkaar. Juist voor ex-gedetineerden is het enorm belangrijk dat zij een nieuw, warm netwerk kunnen opbouwen waarin ze zonder schroom openheid van zaken kunnen geven over de route die zij in het leven hebben bewandeld. Met een gemengd-wonenproject zoals De Hovenier zetten we een tegentrend in. We verminderen stigma; we breken iets open
met elkaar.
‘We breken iets open met elkaar’
Onze bewoners weten immers dat hun buren bewust kiezen voor het geven van nieuwe kansen. Laatst vertelde een man die lang dakloos was, dat hij vroeger altijd direct naar beneden keek zodra mensen de lift instappen, maar inmiddels maakt hij gewoon een praatje. Mensen groeten elkaar, steken elkaar de helpende hand toe en doen leuke dingen samen. Dat is precies wat we beogen voor onze bewoners. Een huis is een eerste levensbehoefte; een plek waar je tot rust komt en waar je je veilig voelt. Idealiter voel je je dan ook welkom wanneer je je eigen voordeur opendoet. Wanneer mensen nog niet in De Hovenier wonen zijn zij als het ware stigma’s, eenmaal bij ons worden ze mensen die zichzelf durven te zijn.”
Lees meer over De Hovenier op De Hovenier - Woonin.